„Stworzenie napisów do filmu po polsku? To proste!” — nic bardziej mylnego.

Poniżej opracowaliśmy najważniejsze zasady tworzenia napisów na podstawie treści dostępnych na stronie Netflixa. Na razie są to tylko wytyczne stylistyczne. Netflix ma dodatkowe wytyczne do rozstawiania napisów.

1. Tłumaczenie napisów — ogólne wytyczne

  • Tłumacz ogólny sens wypowiedzi. Tłumaczenia nie muszą być dosłowne.
  • Dialog istotny dla fabuły zawsze ma pierwszeństwo przed dialogiem w tle.
  • Dialogu nigdy nie wolno cenzurować. Przekleństwa powinny być oddawane jak najwierniej.
  • Nie powinno się powielać zamierzonych błędów ortograficznych czy niepoprawnej wymowy, chyba że mają one znaczenie dla fabuły.
  • Konieczne jest usunięcie zbędnych narracji typu „um”, „ah”.
  • Jeśli powtórzone słowo lub zwrot jest powiedziane kilka razy z rzędu, należy przetłumaczyć je tylko raz.

Potrzebujesz darmowej aplikacji do tworzenia napisów? Sprawdź subtiled.com.

2. Nazwy postaci

  • Nie należy tłumaczyć imion postaci (np. John, Kate), chyba że klient dostarczy zatwierdzone tłumaczenie.
  • Tłumacząc nazwy postaci historycznych/mitycznych, używaj nazw utrwalonych w danym języku (np. Święty Mikołaj).
  • Przydomki należy tłumaczyć jedynie, gdy przekazują konkretne znaczenie.

3. Dwie osoby mówiące

Gdy wypowiedzi dwóch osób mówiących znajdują się w jednej sekwencji napisów, wtedy wypowiedź każdej osoby powinna być w oddzielnej linijce i każda linijka powinna być poprzedzona myślnikiem:

- Proszę pana, nie jest pan dżentelmen.
- A pani nie jest damą.

4. Ciągłość

  • Należy użyć wielokropka, aby zasygnalizować pauzę lub nagłe przerwanie zdania.
  • Jeżeli po pauzie zdanie jest kontynuowane w kolejnym segmencie, nie należy używać wielokropka na początku drugiego segmentu.
    - Nieprawda, że...
    - Nie kłamię!
  • Nie należy używać wielokropków ani myślników, gdy zdanie podzielone jest na dwa lub więcej segmentów.
    Dlaczego właśnie
    wszyscy wychodzą?

5. Film dokumentalny

  • Tytuł osoby mówiącej należy przetłumaczyć tylko raz, w momencie pierwszego pojawieniu się postaci w filmie. Nie należy podawać imienia i nazwiska, nazwy firmy ani imienia i nazwiska postaci, ponieważ są one zbędne.
  • Jeżeli w trakcie trwającego dialogu pojawia się tytuł postaci, należy umieścić wielokropki na końcu zdania w segmencie poprzedzającym daną kwestię oraz na początku zdania w następującym po nim segmencie:
    Kręciliśmy ten film...
    (FN) PRODUCENT
    ...przez siedem miesięcy.

6. Tekst na ekranie

  • Dodatkowe nałożenie napisów powinno być wprowadzone tylko, gdy są one istotne dla fabuły.
  • Dodatkowo nałożona narracja powinna być zapisana W CAŁOŚCI WIELKIMI LITERAMI z wyjątkiem np. fragmentów książek, czasopism i gazet, odręcznie pisanych notatek, wiadomości z portali społecznościowych i wiadomości SMS-owych, które muszą być zapisane wielkimi i małymi literami. Przy wyświetlaniu na ekranie długich fragmentów tekstu
    (np. prolog lub epilog) mogą zostać zastosowane małe i duże litery, tak aby poprawić czytelność napisów.
  • Nigdy nie łącz dodatkowo nałożonej narracji z dialogiem w tych samych segmentach.
  • Gdy dodatkowo nałożona narracja przerywa dialog, wtedy na końcu zdania w segmencie poprzedzającym należy wpisać wielokropki oraz na początku zdania w następującym po nim segmencie.
    Co tam...
    (FN) WSTĘP WZBRONIONY
    ...się dzieje.

7. Dialogi w języku obcym

  • Dialog obcojęzyczny powinien być tłumaczony tylko wtedy, gdy ma on znaczenie dla fabuły tj., jeśli w wersji oryginalnej został ujęty jako napisy.
  • Zapis wypowiedzi w języku obcym:
(rosyjski): Proszę.
  • Obcojęzyczne słowa powinny być wprowadzone kursywą, chyba że są powszechnie używane. W języku angielskim nie ma potrzeby oznaczania kursywą słów, takich jak: bon appétit, rendezvous, doppelgänger,
    zeitgeist, persona non grata, chyba że są to nazwy własne (np. nazwa firmy).

8. Liczba znaków i czas trwania napisów

  • Wers może zawierać maksymalnie 42 znaki.
  • Napisy nie powinny być wyświetlane krócej niż przez sekundę.
  • Należy podzielić napisy trwające dłużej niż 7 sekund.
  • Napisy nie powinny być wyświetlane w większym odstępie niż 0,5 sekund przed lub po rozpoczęciu nagrania dźwiękowego.
  • Pojedyncza sekwencja napisów nie powinna zawierać więcej niż dwie linijki.

9. Szybkość czytania

Ogólnie przyjęte zasady:

  • dla dorosłych: 8-25 znaków na sekundę,
  • dla dzieci: 8-16 znaków na sekundę.

Wytyczne Netflixa:

  • dla dorosłych: 17 znaków na sekundę,
  • dla dzieci: 13 znaków na sekundę.

10. Kursywa

Użyj kursywy, gdy:

  • tłumaczysz wyrazy obce, chyba że są powszechnie używane;
  • tłumaczysz nazwy albumów, książek, filmów i tytuły programów (użyj cudzysłowów dla tytułów piosenek);
  • tłumaczysz komentarze lektora;
  • mówiącego nie ma w danej scenie(ach) — z wyjątkiem, gdy mówiący znajduje się poza kamerą lub chwilowo nie pojawia się na ekranie;
  • tłumaczysz dialog, który jest słyszalny za pośrednictwem mediów elektronicznych, takich jak telefon, telewizja czy komputer.

Nie należy używać kursywy do podkreślenia znaczenia słów.

11. Skróty i skrótowce

Z kropką:

  • Pan/Pani: P.
  • Profesor: Prof.

Bez kropki:

  • Doktor: Dr
  • Numer: Nr

Skrótowce takie jak na przykład BBC, CIA, USA należy pisać bez kropek pomiędzy literami.

12. Liczby i jednostki

  • Numer występujący na początku zdania oraz numery od 1 do 10 (jeden, dwa, trzy itd.) zawsze powinny być pisane słownie.
  • Powyżej 10, liczby należy wpisywać numerycznie: 11, 12, 13 itd.
  • Od powyższych reguł można odstąpić, gdy miejsce na napisy jest ograniczone lub gdy kwestią jest szybkość odczytu.
  • Godziny należy podawać systemem 24-godzinnym, stosując odstępy w następujący sposób:
Jest godzina 16.
Jest 16.15
  • Należy również dokonać ewentualnych przeliczeń na system metryczny: km (km), centymetry (cm), metry (m), kilogramy (kg).
  • Należy użyć spacji przed symbolami walut: 5 $
  • Nie należy używać spacji przed znakiem procentu: 2%

13. Cytaty

  • Tytuły utworów powinny być podane w cudzysłowie. Należy użyć dolnych i górnych podwójnych cudzysłowów („”):
Powiedział: „Nie dziś”.
  • Należy użyć wewnętrznych szewronów (» «) dla cytatów zawartych w innych cytatach:
„Powiedział: » Nie dziś «”.
  • Cudzysłów powinien być stosowany tylko na początku i na końcu cytatu, a nie na początku każdego segmentu.

Przykłady użycia interpunkcji w cytatach:

Zająknął się: „To prawda”.
„Co tam się dzieje?”
„Pamiętam!”
Krzyknął: „Uwaga!”.
Zapytał: „Naprawdę?”.
Powiedział: „Kiedy będziemy...”.

14. Piosenki

  • Należy dodać napisy wyłącznie do piosenek istotnych dla fabuły.
  • Interpunkcja: na końcu wiersza powinny być stawiane tylko znaki zapytania lub wykrzykniki — żadnych przecinków ani kropek. Jeśli to konieczne, przecinki mogą zostać użyte w obrębie jednego wersu
    tekstu piosenki.
  • Tekst piosenki wprowadzaj kursywą, a każdy wers zaczynaj dużą literą.
  • Jeśli piosenka nadal jest słyszalna w tle, a należy nadać pierwszeństwo dialogowi, używamy wielokropka.
  • Tytuły albumów powinny być zapisane kursywą, a tytuły utworów należy zapisać w cudzysłowie.

15. Tytuły

  • Główne tytuły: nie tłumacz głównego tytułu, jeśli serwis nie podał zatwierdzonego tłumaczenia.
  • Tytuły opublikowanych prac, istniejących filmów i programów
    telewizyjnych: użyj oficjalnych lub powszechnie znanych tłumaczeń. Jeśli takich nie ma, pozostaw tytuły w oryginalnym języku.
  • Tytuły odcinków: nie wprowadzaj napisów z tłumaczeniem tytułów odcinków, jeśli nie są one wyświetlane. Jeżeli się pojawiają, jako część materiału filmowego, lub też są w nim osadzone, należy uzyskać zatwierdzone tłumaczenia.

16. Napisy dla osób niesłyszących i niedosłyszących

  • Użyj nawiasów kwadratowych [ ], aby wskazać osobę mówiącą lub efekty dźwiękowe. Użyj małych liter, z wyjątkiem nazw własnych.
  • Efekty dźwiękowe powinny być istotne dla fabuły (np. kapiąca woda).
  • W przypadku, gdy dźwięk jest niesłyszalny, wówczas zaznaczamy go: [niesłyszalny].
  • Użyj uogólnionej identyfikacji, aby wskazać i opisać muzykę w tle:
[muzyka rockowa leci z wieży]
  • Nigdy nie zapisuj kursywą identyfikacji mówcy czy też efektów dźwiękowych, nawet jeśli czytana informacja jest podana kursywą tak jak w przypadku komentarza lektora.
[narrator]
Kiedyś to było…


Podobał się wam artykuł, ale czegoś brakuje? Dajcie znać w komentarzach, czy czegoś ważnego nie pominęliśmy.

Źródło: Netflix | Polish Timed Text Style Guide (na dzień: 25.01.2017)